Nowy most w Głuchołazach otwarty. Rząd przeznaczył 11 miliardów złotych na pomoc
W Głuchołazach na Opolszczyźnie oddano do użytku nowy most nad rzeką Biała Głuchołaska. Zastąpił on przeprawę, która została doszczętnie zniszczona podczas powodzi we wrześniu 2024 roku. To kluczowa inwestycja nie tylko dla komunikacji lokalnej, ale także dla ruchu transgranicznego z Czechami. Premier Donald Tusk, który osobiście uczestniczył w uroczystości, podkreślił, że bez masywnej pomocy państwa samorząd nie poradziłby sobie z tak ogromnymi zniszczeniami.
„Tu w Głuchołazach było wyraźnie widać, że bez masywnej pomocy państwa ludzie i samorząd nie mają szansy sobie poradzić. Dlatego decyzje o pomocy zapadły właśnie w tym mieście”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Nowa konstrukcja mostowa jest znacznie bardziej odporna na ekstremalne zjawiska hydrologiczne niż jej poprzedniczka. Podczas gdy „most Andrzeja” został połamany przez żywioł w kilka godzin, nowa przeprawa zaprojektowano tak, by wytrzymać nawet wielką wodę. Jej budowa kosztowała 65 mln zł, a cały proces od fundamentów po oddanie trwał niespełna kilka miesięcy.
Nowa przeprawa – bezpieczniejsza i bardziej odporna
Most wzniesiono o niemal metr wyżej niż stary. Jego przęsła opierają się na masywnych przyczółkach umieszczonych poza linią wałów, co skutecznie chroni konstrukcję przed podmywaniem. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Marcin Kierwiński nazwał to „odbudową plus” – obiekt jest nie tylko nowoczesny, ale też przygotowany na przyszłe powodzie.
„Most, który dziś otwieramy, jest przykładem odbudowy plus. Jest nowoczesny i odporny na wielką wodę”
Marcin Kierwiński, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Minister Infrastruktury Dariusz Klimczak zwrócił uwagę, że nowa przeprawa usprawni codzienne podróże mieszkańców, ruch turystyczny oraz wymianę handlową z Czechami. Dzięki lepszym parametrom technicznym zwiększy się bezpieczeństwo pieszych i kierowców. W najbliższych miesiącach w Głuchołazach zaplanowano również remont mostu Świętego Wojciecha oraz modernizację terenów rekreacyjnych i kompleksu sportowego – łącznie za 50 mln zł.
„Takie miejscowości, jak Głuchołazy, zasługują na dobrą infrastrukturę, by przyciągały ludzi, turystów i dawały poczucie bezpieczeństwa”
Tomasz Siemoniak, Minister Koordynator Służb Specjalnych
Rekordowa pomoc państwa – 11 miliardów złotych
Odbudowa mostu to tylko część gigantycznego pakietu wsparcia rządowego. Łącznie na walkę ze skutkami powodzi we wrześniu 2024 roku przeznaczono 11 mld zł – największą w historii Polski kwotę na pomoc po kataklizmie. Z tej puli 365 mln zł trafiło bezpośrednio do Głuchołaz, a ponad 1 mld zł wypłacono w formie zasiłków dla 62 tysięcy poszkodowanych rodzin. Wsparcie objęło prawie 30 różnych instrumentów – od dotacji na infrastrukturę, przez bezzwrotne granty, aż po pożyczki preferencyjne. Ponad 6 mld zł pochodzi z Funduszy Europejskich.
- 11 mld zł – łączna wartość pomocy rządowej po powodzi
- 365 mln zł – wsparcie dla samego miasta Głuchołazy
- 1 mld zł – zasiłki bezpośrednie dla 62 tys. rodzin
- 65 mln zł – koszt budowy nowego mostu
- 50 mln zł – planowane inwestycje w Głuchołazach (most Św. Wojciecha, tereny rekreacyjne, sport)
- 6 mld zł – środki z Funduszy Europejskich
- 30 – liczba instrumentów wsparcia dla powodzian
Premier podkreślił, że pomoc nie kończy się na odbudowie dróg i mostów. W Głuchołazach powstaną także nowa szkoła, żłobek i pływalnia miejska. Podobne projekty realizowane są w innych dotkniętych powodzią miejscowościach, takich jak Lądek Zdrój, Stronie Śląskie czy Bardo.
„Uparliśmy się, żeby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy na pomoc w Głuchołazach. To jest ponad 360 mln złotych tylko w tym mieście – na pomoc doraźną, jak i budowę mostu, szkoły, żłobka czy pływalni miejskiej. Nie mam żadnych wątpliwości, że szkody jeszcze są widoczne. My na tym nie kończymy pomocy”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Lekcje z powodzi – co to oznacza dla Białegostoku i Podlasia?
Choć powódź we wrześniu 2024 roku najbardziej dotknęła południe Polski, doświadczenia z Głuchołaz powinny skłonić do refleksji także władze i mieszkańców Podlasia. Region ten, choć rzadziej nawiedzany przez gwałtowne wezbrania, również posiada rzeki – Supraśl, Narew czy Biała – które przy intensywnych opadach mogą zagrozić infrastrukturze. W Białymstoku szczególną uwagę zwraca się na stan mostów na rzece Białej, które mają kilkadziesiąt lat i mogą wymagać modernizacji. Władze województwa podlaskiego już zapowiedziały przegląd obiektów mostowych pod kątem odporności na ekstremalne zjawiska pogodowe.
W skali kraju decyzje podjęte po powodzi – przeznaczenie 11 mld zł i stworzenie 30 instrumentów wsparcia – stanowią precedens, który może wpłynąć na przyszłe polityki kryzysowe w każdym regionie. Mieszkańcy Białegostoku, obserwując odbudowę Głuchołaz, mogą oczekiwać, że w razie lokalnych katastrof państwo również uruchomi równie szybką i skuteczną pomoc. Budowa nowego mostu w Głuchołazach udowodniła, że dobra koordynacja między rządem, samorządem i wojskiem jest w stanie przywrócić normalność w kilka miesięcy po tragedii.
Dla Podlasia szczególnie istotne jest wykorzystanie funduszy unijnych na zabezpieczenia przeciwpowodziowe – region może sięgać po wzorce z Głuchołaz, gdzie 6 mld zł z budżetu UE pozwoliło na realizację największych projektów. Lokalne samorządy, w tym Białystok, powinny już teraz opracowywać plany awaryjne, testować wały i modernizować przepusty, by być gotowym na ewentualny kryzys.