Podlaskie: 11,2 tys. wniosków o „Aktywni rodzice w pracy”. Kto dostanie 1500 zł miesięcznie?

Powrót do pracy po narodzinach dziecka dla wielu rodzin oznacza logistyczną układankę: kto zajmie się maluchem, gdy żłobek nie wchodzi w grę, a dziadkowie mieszkają daleko? W województwie podlaskim coraz więcej rodziców sięga po wsparcie z programu Aktywny Rodzic. Z danych ZUS wynika, że od października 2024 do maja 2026 roku w regionie złożono 11,2 tys. wniosków dotyczących 11,4 tys. dzieci o świadczenie „Aktywni rodzice w pracy”.

To jedno z trzech świadczeń dostępnych w ramach programu Aktywny Rodzic. Jest adresowane do tych, którzy łączą aktywność zawodową z opieką nad małym dzieckiem, ale nie korzystają z opieki instytucjonalnej.

Kiedy przysługuje świadczenie i ile wynosi?

Warunki są precyzyjne: świadczenie jest przeznaczone dla pracujących rodziców dzieci w wieku od 12 do 35 miesięcy, o ile dziecko nie uczęszcza do żłobka, klubu dziecięcego ani przedszkola i nie jest objęte opieką dziennego opiekuna.

„Świadczenie 'Aktywni rodzice w pracy’ przysługuje pracującym rodzicom dzieci w wieku od 12 do 35 miesięcy, które nie uczęszczają do żłobka, klubu dziecięcego ani przedszkola oraz nie są objęte opieką dziennego opiekuna. Wysokość wsparcia wynosi 1500 zł miesięcznie na dziecko. W przypadku dziecka posiadającego odpowiednie orzeczenie o niepełnosprawności kwota świadczenia jest wyższa i wynosi 1900 zł miesięcznie”

Katarzyna Krupicka, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie podlaskim

Pieniądze trafiają bezpośrednio na konto rodzica, a sposób wydatkowania zależy wyłącznie od rodziny. ZUS podkreśla też dwie ważne zasady: jeśli prawo do świadczenia zostanie przyznane w trakcie miesiąca, wypłata i tak przysługuje w pełnej kwocie. Z kolei przy opiece naprzemiennej, wykonywanej zgodnie z orzeczeniem sądu, każde z rodziców dostaje połowę świadczenia.

Podlaskie na tle kraju: wypłaty idą w dziesiątki milionów

Skala programu jest widoczna w danych finansowych. W 2025 roku ZUS przyznał świadczenie „Aktywni rodzice w pracy” na 214,9 tys. dzieci w Polsce, w tym na 7,3 tys. maluchów w województwie podlaskim. Łączna kwota wypłat wyniosła 2,207 mld zł w kraju, a w regionie 77 mln zł.

W kolejnym okresie – od stycznia do kwietnia 2026 roku – wsparciem objęto już ponad 143 tys. dzieci, z czego 4,9 tys. w Podlaskiem. W tym czasie ZUS przelał 757 mln zł w skali kraju, a w województwie podlaskim 26 mln zł.

Kto może skorzystać? Nie tylko etat

Świadczenie nie jest ograniczone wyłącznie do osób zatrudnionych na etacie. O „Aktywni rodzice w pracy” mogą wystąpić także opiekunowie faktyczni, rodzice zastępczy oraz osoby prowadzące rodzinny dom dziecka – o ile są aktywni zawodowo i spełniają kryteria ubezpieczeniowe. Kluczowe jest zgłoszenie do ubezpieczenia emerytalnego i rentowego. To oznacza, że osoby pracujące wyłącznie na podstawie umowy o dzieło nie mają do niego prawa.

Uprawnienia dotyczą również tych, którzy nie są ubezpieczeni w ZUS-ie, ale opłacają ubezpieczenie emerytalno-rentowe rolników, pracują w służbach mundurowych na podstawie stosunku służbowego, a także osób pobierających m.in. zasiłek macierzyński, chorobowy, opiekuńczy, wyrównawczy, świadczenie rehabilitacyjne lub wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy zgodnie z Kodeksem pracy.

Wymóg dochodowy i „łączony poziom aktywności”

Aby uzyskać świadczenie, trzeba wykazać minimalny poziom przychodów, od których odprowadzane są składki emerytalne i rentowe. W przypadku rodziców wychowujących dziecko wspólnie obowiązuje tzw. warunek łączonego poziomu aktywności zawodowej – dotyczy osoby składającej wniosek oraz tej, z którą wspólnie wychowuje dziecko.

• Świadczenie przysługuje, jeśli oboje rodzice/opiekunowie osiągają przychód, od którego podstawa wymiaru składek wynosi co najmniej 100% minimalnego wynagrodzenia za pracę.
• Dodatkowo każdy z nich osobno musi wykazać przychód nie niższy niż połowa tej kwoty.
• W 2026 roku minimalne wynagrodzenie wynosi 4 806 zł brutto.
• Przy działalności gospodarczej na preferencyjnych zasadach („ulga na start”, preferencyjne składki, „mały ZUS plus”) próg jest niższy: 30% minimalnego wynagrodzenia.
• Osoby samodzielnie wychowujące dziecko nie muszą wykazywać aktywności zawodowej drugiego rodzica, ale ich podstawa składek nie może być niższa niż 100% minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Jak złożyć wniosek? Tylko online

Procedura odbywa się wyłącznie elektronicznie. Rodzice mogą wybrać jeden z czterech kanałów, przez które da się przesłać wniosek do ZUS:

1. platforma eZUS,
2. aplikacja mobilna mZUS,
3. bankowość elektroniczna,
4. portal Emp@tia.

Zainteresowanie w Podlaskiem – 11,2 tys. wniosków w niecałe dwa lata – pokazuje, że dla wielu rodzin to realne narzędzie, by pogodzić pracę z opieką nad dzieckiem bez korzystania ze żłobka czy klubu dziecięcego. W najbliższych miesiącach kluczowe pozostanie to, czy rodzice spełniają warunki dotyczące wieku dziecka, form opieki oraz wymaganej aktywności zawodowej.